Lütfen üstte bulunan menüden (≡) Diğer Bölümlere geçiniz
14 Eylül 2018

Coğrafya Öğretmeni Adaylarının Bazı Profil Özellikleri

Coğrafya Öğretmeni Adaylarının Bazı Profil Özellikleri

Coğrafya Öğretmeni Adaylarının Bazı Profil Özellikleri Ve Öğretmenlik Mesleğine Yönelik Tutumlarının İncelenmesi

SONUÇ VE TARTIŞMA

Coğrafya Öğretmeni adaylarının bazı profil özelliklerini ve öğretmenlik mesleğine yönelik tutumlarını ortaya koymayı amaçlayan bu çalışma için toplanan verilerin analizi ile elde dilen bulguların yorumlanması neticesinde aşağıdaki sonuçlara ulaşılmıştır.

Coğrafya Öğretmeni adayları içerisinde erkek adayların sayısı bayanlardan fazladır. Coğrafya Öğretmeni adayları veya öğretmenlerine yönelik yapılan çalışmalarda (Özey, 1998; Alım ve Bekdemir, 2006; Sezer, 2009; Aladağ, 2003) da benzer bulgular söz konusudur. Başka bir ifadeyle üniversitelerin Coğrafya Bölümlerini veya Coğrafya Öğretmenliğini Anabilim Dallarını tercih edenler arasında erkeklerin oranı daha fazladır.

Coğrafya Öğretmeni adayları daha çok sırasıyla, ilçe, il ve büyük şehirlerde ikamet eden ailelerin (%78,8) çocuklarından oluşmaktadır. Coğrafya Öğretmeni adaylarının çoğunun anne ve babaları ilkokul derecesinde eğitim düzeyine sahiptir. Fakat anne eğitim düzeyi okur-yazar olmayanların oranı göz ardı edilemeyecek kadar %17,7 fazladır. 2008 yılı ADNKS verilerine göre Türkiye nüfusu içerisinde okuma-yazma bilmeyenlerin oranının %7,67 olduğu düşünülürse bu sonuç daha da dikkat çekicidir.

Anne mesleği ev hanımı olan Coğrafya Öğretmeni adaylarının oranı oldukça yüksektir (%91,1). Baba mesleği olarak en büyük grup baba mesleğini emekli olarak ifade edenlere aittir. Bundan sonra sırasıyla çiftçi, işçi, serbest meslek ve memur olanlar gelmektedir.

Coğrafya Öğretmeni adaylarının yarıdan fazlası aylık geliri 1000 TL’nin altında olan ailelerin çocuklarından oluşmaktadır. Ailesinin aylık geliri 2000 TL’nin üzerinde olan Coğrafya Öğretmeni adayının oranı ise sadece %5,5’dir. Ülkemizde dört kişilik bir ailenin açlık sınırının 1000 TL’ye yaklaştığı, yoksulluk sınırının ise 2000TL’nin üzerinde olduğu (www.turkis.org.tr, 2010) düşünüldüğünde, Coğrafya Öğretmeni adaylarının gelir düzeyleri düşük ailelerin çocuklarından oluştuğu söylenebilir.

Coğrafya Öğretmeni adaylarının yaklaşık ¾’ü Genel Lise mezunudur. Başka bir ifadeyle, Üniversitelerin Coğrafya Öğretmenliği ya da Coğrafya Bölümlerini daha çok Genel Lise mezunu öğrencilerin tercih ettiği söylenebilir. Coğrafya Öğretmeni adaylarının Ortaöğretim başarı durumlarının oldukça yüksek olduğu söylenebilir.

Programlara göre bir karşılaştırma yaptığımızda Eğitim Fakültesi programına kayıtlı Coğrafya Öğretmeni adaylarının Ortaöğretim başarı puanlarının biraz daha yüksek olduğu dikkati çekmektedir. Üniversiteye yerleşmede programların giriş puanları da bu durumu yansıtmaktadır. Her iki programın tavan ve taban puanlarında Eğitim Fakültesi Coğrafya Öğretmenliği lehinde önemli bir fark söz konusudur.

Coğrafya Öğretmeni adaylarının yaklaşık yarısı üniversiteye yerleşmede ilk beş tercihleri içerisinde yer alan bir programa yerleşmişlerdir. Her iki program için oranlar bir birine yakındır.

Coğrafya Öğretmeni adaylarının Coğrafya Bölümü ya da Coğrafya Öğretmenliği programlarını tercih erme nedenleri arasında birinci sırayı coğrafyaya olan ilgileri gelmektedir. Fakat katılımcıların %34,8’inin ilgili programa yerleşmede ÖSS puanlarının bu programa yerleşmelerine yeterli olmasını tercih nedeni olarak göstermesi de üzerinde durulması gereken bir husustur. Böyle bir durum özellikle öğrenciliğin ilk yıllarında mecburiyetten geldikleri bir bölümü okuyor oldukları için öğrencilerin derslere olan ilgilerini azaltabilir. Eğer öğrenciler, İlerleyen süreçte üniversitede coğrafya okumayı kendilerine kabul ettiremezler ise bu durum onlar için hem derslerde hem de mesleki hayatta başarısızlığa sebep olabilir.

Coğrafya Öğretmeni adaylarının yarıdan fazlası, üniversiteye yerleşmede öğretmenliğe ilişkin ilk tercih olarak Coğrafya Öğretmenliği dışında başka bir alanı tercih etmiştir. Bu alanlar içinde Türk Dili ve Edebiyatı Öğretmenliği ilk sırayı alırken, Türkçe ve Sosyal Bilgiler Öğretmenliği ikinci ve üçüncü sırada yer almıştır.

Araştırmaya katılan Coğrafya Öğretmeni adaylarının yaklaşık yarısı kendilerini coğrafyanın diğer alanlarına nazaran Beşeri Coğrafya alanında daha yeterli hissetmektedirler. İkinci sırada ise fiziki coğrafya gelmektedir.

Coğrafya Öğretmenliğine kaynak teşkil eden İki farklı Program olarak Görülen Üniversitelerin Eğitim Fakültesi Coğrafya Öğretmenliği ABD son sınıfına ve Fen Edebiyat Fakültesi Coğrafya Bölümü mezunu olup Tezsiz Yüksek Lisans Programına kayıtlı Coğrafya Öğretmeni adayları bazı profil özellikleri açısından karşılaştırdığında; mezun olunan lise türü, Ortaöğretim başarı düzeyi ve ÖSS tercih listesinde yer alan ilk öğretmenlik programı dışındaki tüm özellikler açısından bir birine çok benzemektedir. Bu iki özellikte görülen farklılık ise üniversiteye yerleşmede esas alınan programların taban ve tavan puanlarından kaynaklanmaktadır.

Araştırmaya katılan Coğrafya Öğretmeni adaylarının öğretmenlik mesleğine ilişkin tutumlarının oldukça yüksek olduğunu söylemek mümkündür. Bu sonuç tutumun sevgi, değer ve uyum alt boyutları için de geçerlidir. Bu sonuç coğrafya öğretmeni adaylarının mesleği icra aşamasında verimlilik için gerekli olan önemli şartlardan birine sahip olduklarını göstermektedir. Bayan Coğrafya Öğretmeni adaylarının öğretmenlik mesleğine ilişkin tutum puanları erkeklere oranla daha yüksektir.

Coğrafya Öğretmeni adaylarının Eğitim Fakültesi veya Tezsiz Yüksek Lisans programına kayıtlı olmaları öğretmenlik mesleğine yönelik tutumlarını farklılaştırmamaktadır. Fakat kayıtlı oldukları programın uygulanış biçimine göre öğretmenlik mesleğine yönelik tutumlarında farklılık söz konusudur. Beş yıllık Eğitim Fakültesi Programına kayıtlı olan Coğrafya Öğretmeni adaylarının Öğretmenlik mesleğine yönelik tutum puan ortalamaları en yüksek çıkarken, 3,5+1,5 şeklinde uygulanan Eğitim Fakültesi Programına kayıtlı olanların tutum puan ortalamaları en düşüktür. Türkiye’de Ortaöğretime öğretmen yetiştirmede uygulanan 3,5+1,5 programına ilişkin bazı zorlukların yaşandığı bilinmektedir. Bu nedenle Atatürk ve Çanakkale 18 Mart Üniversitelerinde 3,5+1,5 programları sonlandırılarak 5 yıllık Eğitim Fakültesi programına geçilmiştir. Ulaşılan bu sonuç programın olumsuz yönlerinden biri olarak da değerlendirilebilir. Aynı zamanda Ortaöğretime öğretmen yetiştirme de Eğitim Fakültelerinin ehemmiyetini ortaya koyma açısından da önemli bir bulgudur.

Bu sonuçlar ışığında, Coğrafya Öğretmeni yetiştirmede uygulanan 3,5+1,5 programı uygulamasından vazgeçilmeli ve Coğrafya Öğretmeni yetiştirmeye Eğitim Fakültesi bünyesinde devam edilmelidir.

Kaynak: MARMARA COĞRAFYA DERGİSİ SAYI: 22, TEMMUZ – 2010, S. 43 – 69 İSTANBUL – ISSN:1303-2429 copyright ©2010 http://www.marmaracografya.com 43

COĞRAFYA ÖĞRETMENİ ADAYLARININ BAZI PROFİL ÖZELLİKLERİ VE ÖĞRETMENLİK MESLEĞİNE YÖNELİK TUTUMLARININ İNCELENMESİ

(An Investigation of Geography Student Teachers’ Profiles and Attitudes Toward Teaching Profession)

Yrd. Doç. Dr. Adem SEZER ÇOMÜ Eğitim Fakültesi Coğrafya Öğretmenliği ABD ademsezer@comu.edu.tr

Yrd. Doç. Dr. Adnan PINAR S.Ü. Ahmet Keleşoğlu Eğitim Fakültesi Coğrafya Öğretmenliği ABD Arş. Gör.

Tahsin YILDIRIM A.Ü. Eğitim Fakültesi Sosyal Bilgiler Eğitimi ABD

 

Not: Çalışmanın sonuç ve tartışma bölümü alınmıştır.

ZİYARETÇİ YORUMLARI

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu aşağıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.

YORUM YAZ
Sitenin Tamamına Ulaşmak İçin Normal Görünümü Tıklayınız